Effectiveness of Health Literacy Program For Behaviors Modification among Hypertension Risk Group in Pho klang Sub district, Mueang District, NaKhon Ratchasima Province

Abstract

Hypertension is a chronic non-communicable disease that ranks as the leading cause of death among Thai citizens. The prevalence of hypertension continues to rise, primarily due to inappropriate health behaviors. This quasi-experimental research aimed to evaluate the effectiveness of a health literacy enhancement program in modifying health behaviors among individuals at risk of hypertension in Pho Klang Subdistrict, Mueang District, Nakhon Ratchasima Province. The study divided participants into two groups: an experimental group consisting of 46 individuals at risk of hypertension in Pho Klang Subdistrict and a control group comprising 46 individuals from Nong Rawiang Subdistrict, Mueang District. The target population included individuals aged 35–59 who had been screened for hypertension with systolic blood pressure (SBP) between 130–139 mmHg and/or diastolic blood pressure (DBP) between 80–89 mmHg. The program utilized six health literacy promotion components: access, comprehension, interaction, decision-making, behavioral modification, and communication. The activities focused on encouraging behavioral changes to prevent hypertension. The study spanned 10 weeks, from June to August 2024. Data analysis involved descriptive statistics (frequency, percentage, mean, and standard deviation) to describe general information. Paired t-tests assessed changes in health literacy scores and health behaviors within each group before and after the intervention. Independent t-tests compared these metrics between the experimental and control groups.

The findings revealed that the experimental group demonstrated statistically significant improvements (p < 0.001) in health literacy, health behavior scores, and blood pressure levels after participating in the program. Furthermore, the experimental group exhibited significantly better outcomes compared to the control group (p < 0.001). The study suggests expanding the program to other at-risk groups and employing alternative research methodologies, such as action research or research and development (R&D). Additionally, fostering community network involvement in future studies is recommended to enhance participation and outcomes.

โรคความดันโลหิตสูง เป็นกลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ซึ่งเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับ 1 ของคนไทย ปัจจุบันผู้ป่วยมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น สาเหตุหลักมาจากพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (quasi-experimental research) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพ ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของกลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลโพธิ์กลาง อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา แบ่งการศึกษาเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มทดลอง ได้แก่ กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลโพธิ์กลาง อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา จำนวน 46 คน และกลุ่มควบคุม ได้แก่ กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลหนองระเวียง อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา จำนวน 46 คน กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการศึกษา คือ ประชากรอายุ 35 – 59 ปี ที่ได้รับการคัดกรองความดันโลหิตสูงและมีค่าความดันโลหิตตัวบน (systolic blood pressure, SBP) ในช่วง 130-139 มิลลิเมตรปรอท และ/หรือมีค่าความดันโลหิตตัวล่าง (diastolic blood pressure, DBP) ในช่วง 80 - 89 มิลลิเมตรปรอท โดยนำกระบวนการส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพ 6 องค์ประกอบ คือ การเข้าถึง การเข้าใจ การโต้ตอบซักถามและแลกเปลี่ยน การตัดสินใจ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและการบอกต่อ มาใช้ในโปรแกรม เน้นกิจกรรมที่ส่งเสริมให้เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพเพื่อป้องกันโรคความดันโลหิตสูง ใช้เวลาศึกษา จำนวน 10 สัปดาห์ ระยะเวลาในการศึกษาตั้งแต่ เดือนมิถุนายน - สิงหาคม พ.ศ. 2567 วิเคราะห์ข้อมูล ข้อมูลทั่วไปโดยใช้สถิติพรรณนา ได้แก่ จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานในการวิเคราะห์ข้อมูล วิเคราะห์ค่าคะแนนเฉลี่ยของความรอบรู้ด้านสุขภาพ ค่าคะแนนเฉลี่ยของพฤติกรรมสุขภาพ ของกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมก่อนและหลังเข้าร่วมโปรแกรม โดยใช้สถิติ Paired t-test และวิเคราะห์ค่าคะแนนเฉลี่ยของความรอบรู้ด้านสุขภาพ ค่าคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมสุขภาพภายในกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม ใช้สถิติ Independent t-test

ผลการศึกษาพบว่า ภายหลังจากใช้โปรแกรมสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพ ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม กลุ่มทดลองมีค่าเฉลี่ยคะแนนความรอบรู้ด้านสุขภาพ พฤติกรรมสุขภาพ และค่าเฉลี่ยความดันโลหิตดีกว่าก่อนการทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p